Van Voor naar Achter

hoogste punt
Droge, schone vloer

Van voor naar achter, of van hoog naar laag. Dat is in ons schip (en ik denk de meeste schepen) hetzelfde. Verwarrend? Ik leg het uit. Het schip ligt voor hoger in het water dan achter. Dat is maar goed ook, niet voor het water rond het schip, maar wel voor water dat in het schip komt (bijvoorbeeld door lekken in het dek, lekkend breeuwwerk). Dat water loopt dan van voor (de hoge kant) naar achter (de lage kant) en eindigt in de ‘bilge’, onder de motor in de machinekamer. Daar zit een pomp, die pompt eventueel binnengelopen water weer naar buiten. Zet een sensor in de bilge en water wordt automatisch afgevoerd.
Mooi man!

voor-achter
Arno – Stalen Modderfokker 1-0

In de CUX12 is de vrije loop van water mogelijk gemaakt door in de spanten, tegen de kielbalk, een hoekje uit het spant te sparen. Water kan dus langs de kielbalk helemaal van voor naar achteren lopen. Dat wil zeggen, in theorie.
In de praktijk bleken veel van deze uitsparingen verstopt te zitten met resten hout, schroeven, ijzervijlsel, zand, schelpen en ga zo maar door. Al dat spul is in de loop der jaren met elkaar ‘vergroeid’. Het zijn dus een soort van steenachtige klompen geworden die de doorgang van het water beletten. Gevolg? Er blijft water op de bodem staan. Het verzamelde zich bij voorkeur ter hoogte van de scheiding tussen bemanningsverblijf en visruim, en op de scheiding van het visruim en de machinekamer.

Ruim drie dagen zijn al bezig om het water weer vrije doorgang te geven. Emmers met steentjes, roestklompen, schroeven, ty-wraps, ringen, zand, schelpen en andere bende hebben we losgepeuterd, geslagen en gewroet. Om maar te zwijgen van de olieachtige drab. Ik vond zelfs een 20 cm lange stalen beitel en een v-snaar.
Het water kan nu vrij lopen. Van voor tot – bijna – achter. Er is nog een plek waar de kanalen verstopt zitten. Tussen het laatste spant en de bilge. Tussen het visruim en machinekamer was al een drama, deze laatste klus vraagt de soepelheid van een worm, de grootte van een kabouter, met de spierkracht van een stratenmaker. Ergo; je kunt er niet bij.

voor-achter
The name is Goor. Just Goor

Gisteren een stalen brug weg geslepen in de machinekamer (daar stond vroeger een as op voor de hydrauliek). Dan zou ik er in ieder geval iets beter bij kunnen. Vanmiddag lag ik op mijn buik naast de motor, mijn hoofd en schouders in de bilge, een beetje bungelend met mijn blote handen de troep bij elkaar te graven. Handje voor handje de bende op het spant leggen, dan weer overeind en de prut in een emmer scheppen. Morgen vanuit de zelfde houding proberen de gaten door te steken. Wat. Een. K-klus….

Maar, het gaat natuurlijk lukken. Tot nu toe is alles gelukt, hoe onoverkomelijk het er ook in eerste termijn uitzag.
We waren aan het einde van de dag Geer en Goor.
Geer, want we hadden er ‘de kracht niet meer voor’.
En Goor. Vooral goor

Koeling èn verwarming

Koeling en verwarming
Het expansievat (links boven) terug in de machinekamer.

De CUX12 heeft een systeem dat dient voor motor koeling èn verwarming van de stuurhut en het verblijf van de bemanning. Mocht de motor niet draaien, dan was er nog een oliekachel die ook op het systeem zat aangesloten. Ik ben inmiddels zover dat ik snap hoe het werkte. De twee systemen konden ‘los’ van elkaar draaien. Dus, wanneer het schip stil lag verwarmde de kachel alleen de radiatoren, niet het motorblok.
Toen ik een tijdje terug de leidingen volgde en het systeem in kaart bracht snapte ik er helemaal niets van. Wie gaat nou met een kachel zijn koelvloeistof van de motor verhitten?? Een bezoekje aan de kotter Stortebeker een week geleden bracht meer helderheid. Zij konden ons vertellen hoe het ongeveer werkte en in elkaar stak.

Het zijn dus twee systemen die je los van elkaar kunt zien. Draaide de motor, dan gaf de hete koelvloeistof warmte, lag het schip aan de kant dan werden de radiatoren door een kachel verwarmt. Alles is er nu uit. Niet alleen nam het allemaal veel ruimte in beslag, de kachel was oud en vergaan. Het expansievat van de motorkoeling was in de stuurhut ingebouwd. Zoals ik eerder beschreef moet dit vat namelijk boven het hoogste punt van het systeem, anders loopt het leeg via dit vat. Nu de verwarming verwijderd is kon deze weer naar beneden.

CUX12 verwarming en koeling
De stuurhut nog met verwarmingsradiatoren

Het was een hele operatie. De leidingen (allemaal koper!) liepen overal achter- voor- en onderlangs in de machinekamer en ik kon er alleen maar bij door stukje voor stukje weg te zagen.  Het uiteindelijke resultaat bevalt mij prima. Het expansievat zit nu in de machinekamer (nog niet op een definitieve plek overigens) en er is opnieuw een heleboel ruimte vrijgekomen. Zowel in de stuurhut als in de machinekamer. Er ligt nu naast de berg elektriciteit kabels een berg koperen leidingen. Dat is altijd leuk. Een paar dagen aan het werk zijn en geld toe krijgen in plaats van uitgeven!

Over de Categorie Machinekamer

Uiteindelijk willen we van de CUX12 een zeilend woonschip maken, maar het is en blijft een kotter. Er zit dus een machinekamer met – onder andere – een forse motor. De motor is een DAF1160 en verder zat alle apparatuur die nodig was voor de garnalenvangst er nog in. Kachel, hydraulische pompen, koelpomp, stuurautomaat, 2×1200 liter dieseltanks etc. etc.

Buiten al deze (voor ons overbodige) apparatuur is de machinekamer, laten we het voorzichtig zeggen, de laatste jaren niet echt goed onderhouden. De machinekamer weer tip top maken is dus een project op zich.